Aslında hepimizin yakından bildiği stres, vücut tarafından yüksek seviyelere ulaştığında böbrek üstü bezlerimiz tarafından o an da salgılanan hormonun adıdır Kortizol. Genel adı Stres Hormonu‘dur. Vücudun strese karşı gösterdiği tepki de diyebiliriz. Hiç de masum bir şey değildir bu hormon. Vücudumuzu alt üst eden, dengemizi bozan ve hatta duygu durum değişiklikleri bile yaşamamıza sebep olan bir hormondur.

İlk olarak söyleyebiliriz ki kortizol hormon seviyeniz tıpkı diğer hormonların ölçülebildiği gibi ölçülebilir. Kan ve idrar testleri ile kortizol seviyenizin ne durumda olduğunu görmeniz mümkün.

Peki bu kortizol hormonu vücudumuz da nasıl oluşur? Nasıl artar? Nasıl ortadan kaldırılır Nep Ekip olarak araştırdık, derledik ve topladık. Gelin bir göz atalım.

Öncelikle kortizol vücudumuzda stres anında ortaya çıkar. Uzun süre devam eden stres durumu, uykusuzluk durumu, kafein kullanımı ve tiroid yüksekliği vücudunuzda ki kortizol seviyesinin anında yukarı çıkmasına sebep olur. Bu duruma ancak bu nedenlerin önüne geçerek müdahale edilebilir.

Depresyon hali, kilo alımı, yorgun uyanmalar, ara ara giren baş ağrıları, uykuya dalma sorunları, cinsel isteksizlik, ağız kurulukları, çabuk öfkelenmeler, kaygılar, anksiyeteler, panik ataklar ve sık sık grip olma gibi durumlar kortizolün en net belirtileridir.




Bu durumu kontrol altına almakta elbette hastanın elindedir. Ama elbette kolay olmayacaktır. Zaten uzun süreli stres altında devam eden bir hayatınız varsa süre gelen sorunları bir an da bıçak gibi kesmeniz mümkün değildir. Zaten yapabilseydiniz daha önce yapardınız. Bu tarz durumlarda mevcut durumu kontrol altına almak ve olaylara farklı yaklaşabilmek adına ilk etapta bir psikoloğa baş vurmak gerekir. Böylece doğru düşünce yöntemine ulaşabilir stres seviyenizi düşürebilirsiniz. Tabii elbette sağlık taramasına girmek kortizol seviyenizi ölçmek ve bir uzmanla bu durumu değerlendirmeniz de gerekir.

Eğer kortizol hormonu seviyeniz de artışınız olmuşsa yani depresyon, anksiyete ve stres seviyenizde ciddi ölçüde bir artış meydana gelmişse bu mutlaka tiroidinize de yansıyacaktır.

Özellikle tiroid hastaları ( yüksek tiroid ) bunun nelere sebep olacağını bilmeden ya da nelere yol açabileceğiniz bilmeden hayatlarına devam edebiliyorlar. Oysa vücudumuz için belirlenen hormonal oranları ya da kan sayımlarını 3’ken 5 olması bile bizi mutlaka olumsuz yönde etkiler. Bu yüzden özellikle hormonlarınızı dengelemeden sağlıklı bir hayat sürmeniz ne yazık ki pek mümkün olmaz.

Kortizol hormonunun aynı zamanda iştah arttırıcı tarafı da vardır. Dikkat ederseniz insanların bir çoğu stresliyken duygularını kontrol altına almak için daha çok yemek ve tatlı yemek ister. Bunun sebebi kortizol hormonunun siz farketmeden iştahlı olduğunuza dair iletiyi beyninize göndermesidir. 1 saat önce yemek yemiş olmanız 1 saat sonra tekrar yemek yiyemeyeceğiniz anlamına gelmiyor. Bu tarz durumlar da rahatlıkla yemek yiyebiliyorsunuz.

Kortizolü Kontrol Altına Almak İçin

İlk olarak uykunuzu düzene almak zorundasınız. Eğer uyku düzeniniz olmazsa vücudunuz yeteri kadar dinlenemeyecek ve kendini yenileyemeyecek. Bu da daha farklı sıkıntıların da ortaya çıkmasına sebep olacak.

Stresle başa çıkmayı öğrenmek zorundasınız. Stresli düşünceler, anksiyeteler, kaygı ve endişe durumları sigara kadar düşmandır vücudunuza. Araştırmalara göre stres başladığı an da bunu fark edenler fark edemeyenlere göre daha az kortizola maruz kalıyorlar. Düşüncelerinizi kontrol etmeyi öğrenmelisiniz.

Aynı zamanda elektronik cihazlara biraz olsun ara vermek ve günlük kullanımını azaltmak da bu seviyede düşüş yaşamanızı sağlayabilir. Denemeniz de fayda var.

Elbette masaja gitmek, kendinize bazı konular da izin vermek, uzaklaşmak, gerçekten sevdiğiniz şeyleri yapmak vb. durumlar bu konuda düşüş yaşamanıza ve sizi stresten uzaklaştırmaya neden olabilir. Ama sonra? Yastığa başınızı koyduğunuz zaman aklınıza gelenleri, ertesi gün yaşayacağınız aynı şeyleri biliyor olmanız gibi durumları nasıl değiştireceksiniz? Geçici çözümler aramayın!

Aslında buraya daha pek çok şey yazılabilir. Dışarı çıkın, eğlenin, hobilerinize yönelin, size keyif veren şeyleri yapın hatta bir evcil hayvan alın gibi seçenekler de sunulabilir. Fakat bu kısım çok önemli. Kortizol seviyesi yükselmiş, stresle baş edemeyen ya da stresli ortam da bulunmak zorundan olanlar kendilerine evcil hayvan da alsalar, her gün dışarı çıkıp eğlenseler de bu durumu ortadan kaldıramazlar. Çünkü zaten ortada depresyon seviyesine kadar gelmiş bir durum söz konusudur. Yani sizin bu sıkıntıyla uğraşan insanlara “hayat çok güzel çık eğlen takma kafana” demeniz bir astım hastasına “etrafında her yer hava neden nefes alamıyorsun ki” demek gibi bir şeydir. 

Bu sebeple kortizol hormonu yüksekliği yaşayan ve stresle baş etmekte zorlananların hem bir hastalıkları uzmanına hem de bir uzman psikolağa başvurmaları gerekir. Ve aslına bakılırsa da en doğrusu budur. Her zaman kendi başımıza bir şeylerin üstesinden gelemeyebiliriz. Danışmakta ve yardım almakta fayda vardır.




 

Cevap Ver

Please enter your comment!
Please enter your name here

four + fifteen =